|
Η Ιστορία της Αντιγόνης |
|
Η Αντιγόνη (Burgazadasi) είναι το τρίτο σε μέγεθος νησί της Κωνσταντινούπολης.
Το σχήμα του είναι σχεδόν κυκλικό με διαστάσεις (μήκος, πλάτος) περίπου 2 χιλιομέτρων.
Το νησί από τα βόρεια συνορεύει με το μικρό (ιδιωτικό) νησάκι που ονομάζεται Πίτα ή Χουλιάρα (Kasikadasi) από το οποίο απέχει μόνο μερικές εκατοντάδες μέτρα. Ανατολικά βρίσκεται η Χάλκη (Heybeliada) το νησί που φιλοξενεί την παγκοσμίως γνωστή Θεολογική Σχολή. Η απόσταση που χωρίζει τα δύο αυτά νησιά, στο φαρδύτερο σημείο δεν ξεπερνά τα 600 – 700 μέτρα. Έτσι μπροστά στο νησί δημιουργείται ένα φυσικό προστατευμένο λιμάνι. Για αυτό τον λόγο εξ’ άλλου, στα αρχαία χρόνια το νησί ονομάστηκε και Πάνορμος από το «ΠΑΝταχόθεν ΟΡΜΟΣ», δηλαδή ασφαλές φυσικό λιμάνι.
Ο ιστορικός Χάμερ από την άλλη, ισχυρίζεται ότι το όνομα Πάνορμος προέρχεται από ένα κάστρο που υπήρχε κάποτε στο νησί, και είχε φτιαχτεί προς τιμήν του πατέρα του Δημήτριου του Πολιορκητή. Στη βόρεια πύλη του κάστρου υπήρχε δικέφαλο άγαλμα γυναίκας, το οποίο μεταφέρθηκε στην Περσία από τον Χουσρέβ τον Πέρση (Iranli Husrev), όταν αυτός κυρίευσε τα νησιά στις επιδρομές του κατά της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Πιθανολογείται ότι απομεινάρια από τα ερείπια του κάστρου αυτού υπάρχουν μέχρι σήμερα στην παραλία κάτω από τον Αϊ Γιώργη.
Τελικά απ’ ότι λέγεται το όνομα “Αντιγόνη” δόθηκε στο νησί προς τιμήν του Αντίγονου, του διάσημου στρατηγού του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Ο Δημήτριος ο Πολιορκητής, γιος του στρατηγού Αντίγονου, το 298 π.χ. είχε έρθει στη θάλασσα του Μαρμαρά με στόχο να πολεμήσει τον Θρακιώτη Λυσίμαχο και τον Μακεδόνα Κάσσανδρο, να ελευθερώσει τα στενά του Βοσπόρου και της Προποντίδας, και να κατακτήσει τη Βυζαντινή αυτοκρατορία.
Η τούρκικη ονομασία του νησιού “Burgaz” δόθηκε από τους Τούρκους, μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης, και προέρχεται από παράφραση της λέξης “Πύργος” (του κάστρου που υπήρχε στο νησί την εποχή εκείνη).
Η Αντιγόνη (Burgazadasi), όπως και τα υπόλοιπα Πριγκηπόνησα, κατά την περίοδο της Οθωμανικής αυτοκρατορίας ανήκε στον Καπετάν Πασά (Kaptan Pasa).
Το 1641, από γραπτές αναφορές που περιγράφουν την μετάβαση του Εβλιά Τσελεμπή (Evliya Celebi) στη Προύσα, προκύπτει ότι το μικρό τετράγωνο κάστρο με τον πύργο που έδωσε το όνομα του στο νησί υπήρχε ακόμη στα βράχια της παραλίας του Αϊ Γιώργη. Ο ρόλος που πιθανώς διαδραμάτισε το κάστρο αυτό κατά την άλωση δεν είναι γνωστός στις ημέρες μας.
Η κατάκτηση του νησιού πραγματοποιήθηκε από τον αρχηκαπετάνιο Μπαλτάογλου Σουλεϊμάν Μπέη (Baskaptan Baltaoglu Suleyman Bey), έξι εβδομάδες πριν από την άλωση (17 Απριλίου 1453), με σαφείς οδηγίες για να μην ενοχληθεί ο λαός του νησιού. Εκείνη την εποχή στα νησιά, εκπρόσωπος του κράτους ήταν ένας γενίτσαρος.
Κατά τα γραφόμενα ξένων περιηγητών, κατά το ΧΙΧ αιώνα, η Αντιγόνη (Burgazadasi) όπως και τα υπόλοιπα Πρινγκηπόνησα, αποτέλεσαν ησυχαστήριο των Ρωμιών και των ξένων της Κωνσταντινούπολης. Εκείνη την εποχή στο νησί έρχονταν και Τούρκοι για να πίνουν (παρανόμως) οινοπνευματώδη ποτά.
Το πλοίο της γραμμής, κατά την προσέγγιση του στην Αντιγόνη περνά μπροστά από το Μοναστήρι του Αϊ Γιώργη. Το Μοναστήρι αυτό με την πανέμορφη θέα είναι συνδεδεμένο με το Μοναστήρι του Μέγα Σπηλαίου της Πελοποννήσου. Η διοίκησή του έχει ανατεθεί σε θρησκευτικό εκπρόσωπο του Πατριαρχείου της Κωνσταντινούπολης. Τα όμορφα μοναστήρια της Χάλκης έχουν μετατραπεί σε Ελληνικά σχολεία, ενώ αυτά των υπόλοιπων νησιών έχουν μετατραπεί σε ιδρύματα συνδεδεμένα με μεγάλα μοναστήρια της Ελλάδας ή του Σινά. Τα περισσότερα οικήματα των ιδρυμάτων αυτών ενοικιάζονται σε άπορες οικογένειες ως εξοχικές κατοικίες, ενώ τα οικόπεδα διοικούνται από θρησκευτικούς απεσταλμένους των κεντρικών υπηρεσιών.
Στην κορυφή του βουνού της Αντιγόνης, όπως και σε αυτό της Πρώτης, υπήρχε αρχαίο Μοναστήρι το οποίο γκρεμίστηκε κατά την άλωση. Αργότερα, κάποιος γέρος ήρωας του πολέμου της απελευθέρωσης της Ελλάδας, που αποτραβήχτηκε στην Αντιγόνη, με προσωπική εργασία και πολλή κόπο ξανάχτισε ένα μικρό προσκυνητήριο πάνω στα ερείπια του παλιού μοναστηριού.
Η Αντιγόνη έγινε γνωστότερη με τον Πατριάρχη Μεθόδιο, τον επονομαζόμενο και ως “Μεθόδιος ο εξομολογητής”.
Ο Μεθόδιος, την εποχή που επικρατούσαν οι εικονολάτρες αυτοκράτορες του Βυζαντίου, δέχτηκε τα χειρότερα βασανιστήρια, και για τον λόγο αυτό ανακηρύχθηκε ως Μάρτυρας από την Εκκλησία.
Γεννημένος στη Σικελία, από εύπορη οικογένεια, μετακόμισε στην Κωνσταντινούπολη αναζητώντας μία θέση στο παλάτι. Τότε γνωρίσθηκε με έναν καλόγερο ο οποίος τον έπεισε να δωρίσει όλη του την περιουσία στους φτωχούς και να κλειστεί σε μοναστήρι.
Ο Μεθόδιος, κατά την περίοδο της επικράτησης του ορκισμένου εχθρού των θείων, του αρμένιου Λέων, εγκαταστάθηκε στην Ιταλία. Μετά από τη δολοφονία του αυτοκράτορα, και την ενθρόνιση του Μιχαήλ του τραυλού, κλήθηκαν όλοι οι εξορισμένοι ιερείς και εξομολογητές να επιστρέψουν στην Κωνσταντινούπολη.
Ο Μεθόδιος επέστρεψε μεταφέροντας μία επιστολή του τότε Πάπα προς τον νέο Βασιλιά. Σε σύντομο χρονικό διάστημα όμως αποκαλύφτηκε το μίσος το Μιχαήλ, παρά τους περί του αντιθέτου όρκους του. Δέχτηκε την επιστολή του Πάπα με περιφρόνηση, και ταυτόχρονα διέταξε την μαστίγωση του Μεθόδιου με επτακόσια χτυπήματα. Μαζί με τον Μεθόδιο βασανίστηκαν αλύπητα και οι οπαδοί του. Ο ίδιος μεταφέρθηκε στην Αντιγόνη ετοιμοθάνατος. Εκεί κλείσθηκε σε μικρό υπόγειο που μέχρι τότε χρησιμοποιείτο ως τάφος, μαζί με δύο εγκληματίες – ληστές.
Κατά τα λεγόμενα, ο Μεθόδιος έζησε σ’ αυτήν την μικρή κόλαση για επτά ολόκληρα χρόνια. Σύμφωνα με κάποιο μύθο, ένας πάμφτωχος ψαράς του έφερνε από μυστικό πέρασμα τρόφιμα και το απαραίτητο λάδι για την λάμπα του.
Αργότερα, ο διάδοχος του Μιχαήλ Θεόπλιος, κάλεσε τον Μεθόδιο για να του ερμηνεύσει δυσνόητα κείμενα των βιβλίων που διάβαζε. Όταν ο Μεθόδιος του έδωσε τις ερμηνείες που ήθελε, ο Θεόπλιος εντυπωσιασμένος του ζήτησε να μείνει μαζί του στο παλάτι.
Μετά τον θάνατο του Θεόπλιου, η μητέρα του διαδόχου Μιχαήλ έχρισε τον Μεθόδιο Πατριάρχη. Όταν πέθανε το Μάιο του 846, τιμήθηκε από την Εκκλησία όσο κανένας άλλος άγιος.
Η μόνη ανάμνηση που έμεινε στην Αντιγόνη από τον Άγιο Μεθόδιο είναι το μικρό εκκλησάκι που αφιερώθηκε στον Αϊ’ Γιάννη τον Βαπτιστή.
Η εκκλησία αυτή καταστράφηκε ολοσχερώς στους μεγάλους σεισμούς της 10ης Ιουνίου του 1894. Η νέα εκκλησία χτίσθηκε ακριβώς πάνω από την υπόγεια φυλακή όπου κρατήθηκε φυλακισμένος ο Μεθόδιος για επτά χρόνια.
Σήμερα υπάρχει ειδική πρόσβαση προς το κρατητήριο του Αγίου Μεθόδιου με 11 σκαλάκια που καταλήγουν σε ένα υπόγειο πέτρινο δωμάτιο διαστάσεων 3.5 επί 1.75 μέτρων και ύψους 2 μέτρων. Στην οροφή διακρίνονται δύο τρύπες από τις οποίες λέγεται ότι του έδιναν φαγητό.
Ένα από τα πρώτα σανατόρια της Τουρκίας ιδρύθηκε στην Αντιγόνη το 1928.
Έως το 1953 στο νησί δεν υπήρχε Τζαμί. Το πρώτο Τζαμί της Αντιγόνης χτίσθηκε το 1953 με την ευκαιρία των εορτασμών των 500 χρόνων από την άλωση της Κωνσταντινούπολης, σε μικρό οικόπεδο που παραχωρήθηκε για το σκοπό αυτό από το Δημαρχείο.
Στην Αντιγόνη υπήρξε και ο πρώτος ιδιωτικός ζωολογικός κήπος.
6 Οκτωβρίου 2003
Η ημερομηνία αυτή έχει καταγραφεί ως μία από τις ποιο θλιβερές ημέρες της ιστορίας του νησιού. Η φωτιά που ξέσπασε στην πυκνή δασώδη περιοχή της Αντιγόνης, κατέστρεψε τα 3/4 του πανέμορφου πευκοδάσους της. Η αιτία της καταστροφής αυτής, σύμφωνα με κάποιες μαρτυρίες, ξεκίνησε από το σκουπιδότοπο του νησιού, ο οποίος ενώ βρισκόταν σε έναν γκρεμό της περιοχής Καλπαζάνκαγια (Kalpazankaya) με κατεύθυνση τη θάλασσα, τα τελευταία χρόνια μεταφέρθηκε στην κορυφή του Χριστού (Bayrak Tepe), στην καρδιά πυκνής δασώδους περιοχής !!! Για άλλους πάλι, επρόκειτο για εμπρησμό με στόχο την οικοπεδοποίηση. Σε κάθε περίπτωση πάντως τα αποτέλεσμα ήταν φριχτό. Η Αντιγόνη από ένα πευκόφυτο καταπράσινο νησί μετατράπηκε σε καραφλή πετρώδη περιοχή (νησί).
|
|